Auteur Topic: De één-transistor rijregelaar  (gelezen 4199 keer)

Offline Waterman

  • Forumlid
  • Berichten: 246
  • Voornaam: Patrick
De één-transistor rijregelaar
« Gepost op: 02 juli 2016, 21:50:13 pm »
Mijn projectje van vandaag:



Het idee komt uit de reeks 'Vakwerk' van Ger Moes in Spoorweg Journaal 62 van juli 1992. Om allerlei ingewikkelde copyright redenen is het allicht niet toegelaten om dat artikel hier te posten, maar hopelijk kan het elektronische schema (lijkt mij trouwens toch vrij universeel) nog net wel:



De transistor is een 2N3055, de potmeter (R2) heeft een weerstand van 1kΩ. De weerstand tussen de potmeter en de transistor is een metaalfilmweerstand  van 100Ω.
Ik heb een gerecycleerde netadaptor gebruikt die ruim 15 volt gelijkspanning aflevert (dus heel wat meer dan de 12 volt die vermeld wordt op de behuizing)

Gezien de netadaptor al gelijkspanning levert heb ik de brugcel natuurlijk weggelaten, de elco van 1000mF heb ik wel gebruikt.

Zo zie het er binnenin uit:



Ik kan niet zo goed solderen en dat is er duidelijk aan te zien... Maar het werkt!  ;)  :D
De diode (1N5400) ontbreekt nog op deze foto.

Even getest, en mijn Lima rangeerlok leek er toch vlot met te kunnen rijden  :)



Tot zover mijn eerste elektronica-experimentje. Als er hier mensen zijn met meer kennis van zaken, tips, verbeteringen,... Alle advies is welkom!  :)

Offline Klaas Zondervan

  • Forumlid
  • Berichten: 5.784
    • http://people.zeelandnet.nl/zondervan
  • Voornaam: Klaas
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #1 Gepost op: 02 juli 2016, 22:54:53 pm »
Dit is inderdaad het simpelste schema voor een elektronische regelaar.
Wel curieus dat in het schema de led ondersteboven getekend staat.
De elco van 1000mF zal wel 1000uF zijn. Het verschil tussen millifarad en microfarad.
Ik heb hier de u gebruikt in plaats van de Griekse letter mu, ik weet niet hoe die hier te laten zien.

Offline Waterman

  • Forumlid
  • Berichten: 246
  • Voornaam: Patrick
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #2 Gepost op: 03 juli 2016, 10:21:33 am »
De elco van 1000mF zal wel 1000uF zijn.

Inderdaad, die elco is 1000µF.

Dit is inderdaad het simpelste schema voor een elektronische regelaar.

Heb je suggesties over wat ik aan dit schema kan toevoegen? Of waar ik uitgebreidere schema's kan vinden?

Offline oebr

  • Forumlid
  • Berichten: 1.026
  • on East Belgian rails - Liège 1992 - H0 - DCC
    • On East Belgian Rails - website
  • Voornaam: Red
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #3 Gepost op: 03 juli 2016, 10:34:22 am »
µ    de mu  kan je tijpen als [ALT] + 230  (dus alt ingedrukt houden terwijl je 230 tijpt).
On East Belgian Rails - sporen in de provincie Luik zo rond 1992

Offline Klaas Zondervan

  • Forumlid
  • Berichten: 5.784
    • http://people.zeelandnet.nl/zondervan
  • Voornaam: Klaas
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #4 Gepost op: 03 juli 2016, 14:40:28 pm »
Heb je suggesties over wat ik aan dit schema kan toevoegen? Of waar ik uitgebreidere schema's kan vinden?
Hangt er vanaf wat je wil bereiken. Er zijn soortgelijke schema's. De meeste hebben een transistor meer. Dan krijg je een hogere stroomversterking en kan R2 een hogere waarde krijgen.
Zelf werk ik met de Weistra regelaar. Dat is een pulserende regelaar.
http://encyclopedie.beneluxspoor.net/index.php/Snelheidsregelaar_met_pulsbreedtemodulatie

Offline Waterman

  • Forumlid
  • Berichten: 246
  • Voornaam: Patrick
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #5 Gepost op: 03 juli 2016, 15:04:26 pm »
Bedankt voor de link Klaas! Die pulserende regelaar is nog wat te complex voor mij, maar ik kan via die link wel al een heleboel bijstuderen.

De meeste hebben een transistor meer. Dan krijg je een hogere stroomversterking en kan R2 een hogere waarde krijgen.

Daar had ik ook al aan gedacht, een tweede 2N3055 transistor erbij in een zogenaamde Darlington schakeling. Is dat een mogelijkheid? En welke waarde moet R2 dan krijgen?

Offline Klaas Zondervan

  • Forumlid
  • Berichten: 5.784
    • http://people.zeelandnet.nl/zondervan
  • Voornaam: Klaas
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #6 Gepost op: 03 juli 2016, 15:28:34 pm »
Als je een darlington wil maken kan de eerste transistor een stuk kleiner zijn, b.v. een BC547. Maar je kan ook een power darlington nemen, b.v. een BD679,  dan zit alles in 1 component. De potmeter kan dan ruwweg 100 keer zo groot zijn, dus 100k.

Als je op google zoekt naar "rijregelaar", dan vind je nog wat interessante schema's, b.v. deze: http://www.locaalspoor.nl/rij_regelaar.html

Offline Waterman

  • Forumlid
  • Berichten: 246
  • Voornaam: Patrick
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #7 Gepost op: 03 juli 2016, 15:48:01 pm »
Een BC547 heb ik nog, dus ik ga beginnen met daar eens met te experimenteren.

Alleen nog een andere potmeter dan, is deze bvb een goede optie: https://www.gotron.be/componenten/potentiometer/draaipot/mono/potentiometer-100-kohm-mono-logaritmisch-0-2watt.html

Offline Freek

  • Forumlid
  • Berichten: 249
  • Voornaam: Freek
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #8 Gepost op: 03 juli 2016, 16:13:55 pm »
Ik denk dat je beter af bent met een lineaire potentiometer.

Offline Waterman

  • Forumlid
  • Berichten: 246
  • Voornaam: Patrick
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #9 Gepost op: 03 juli 2016, 19:01:00 pm »
Ik denk dat je beter af bent met een lineaire potentiometer.

Yup, inderdaad! Bedankt om mij erop te wijzen Freek  :)

Een lineaire potmeter van 100KΩ vind ik niet terug op de website, maar ik spring dan wel eens in de winkel binnen om te vragen of ze zoiets hebben.

Offline Gerolf

  • Administrator
  • Forumlid
  • Berichten: 20.727
    • Marche-en-Bières
  • Voornaam: Gerolf
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #10 Gepost op: 04 juli 2016, 09:24:04 am »
Ik zou ook een kortsluitbeveiliging voorzien. Dat kan een auto-lampje van 10W...20W in serie met je rails zijn.
Groeten uit "Marche-en-Bières"   ** Modelspoor is plezant **   TPIII-H0-DC-Zelfbouw

Offline Flip

  • Forumlid
  • Berichten: 47
  • Voornaam: Eduard
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #11 Gepost op: 15 juli 2016, 19:37:26 pm »
Dit is inderdaad het simpelste schema voor een elektronische regelaar.
Wel curieus dat in het schema de led ondersteboven getekend staat.
De elco van 1000mF zal wel 1000uF zijn. Het verschil tussen millifarad en microfarad.
Ik heb hier de u gebruikt in plaats van de Griekse letter mu, ik weet niet hoe die hier te laten zien.


Die staat op uw toetsenbord Klaas    "µ" , tenminste op een Azerty

Grts

Flip
Lenz digital PC sturing

Offline Klaas Zondervan

  • Forumlid
  • Berichten: 5.784
    • http://people.zeelandnet.nl/zondervan
  • Voornaam: Klaas
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #12 Gepost op: 15 juli 2016, 20:39:43 pm »
Nederlanders kennen geen Azerty.

Offline PietB

  • Forumlid
  • Berichten: 5.336
  • Voornaam: Pieter
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #13 Gepost op: 15 juli 2016, 21:05:21 pm »
Die staat op uw toetsenbord Klaas    "µ" , tenminste op een Azerty
En zo niet dan is µ op het scherm te printen door (Alt + 0181) als combinatie te gebruiken.

Nederlanders kennen geen Azerty.
Natuurlijk kennen we het wel, we gebruiken het niet.

Offline Waterman

  • Forumlid
  • Berichten: 246
  • Voornaam: Patrick
Re: De één-transistor rijregelaar
« Reactie #14 Gepost op: 15 augustus 2016, 16:15:47 pm »
Op basis van deze input:

Als je een darlington wil maken kan de eerste transistor een stuk kleiner zijn, b.v. een BC547. Maar je kan ook een power darlington nemen, b.v. een BD679,  dan zit alles in 1 component. De potmeter kan dan ruwweg 100 keer zo groot zijn, dus 100k.

ben ik even een nieuw schema gaan teken:



C1 = 1000µF
R2 = potentiometer, 100kΩ lineair
R3 = 100Ω
Q1 = BC547
Q2 = 2N3055

Mag R3 100Ω blijven, zoals in het eerste schema?

Tot nog toe heb ik een voeding gebruikt die 12V - 800mA levert. Nu heb ik echter een laptop adapter teruggevonden die 19V - 3,42A levert. Is deze bruikbaar en zo ja, moet er dan iets veranderen aan de waarde van de gebruikte componenten in mijn schakeling?
Ik heb de laptop voeding eens op de huidige regelaar aangesloten en deze leek er geen problemen met te hebben...