Ik ben opgegroeid in Oudewater, een klein stadje tussen Utrecht en Rotterdam. Bij mijn zoektocht naar een thema voor een modelspoorbaan, stuitte ik op een stuk geschiedenis van Oudewater waar ik nog niet van wist.
Van 1883 tot 1907 reed er tussen Oudewater en Gouda een stoomtram. Vanwege wettelijke bepalingen mocht deze tram niet harder dan 15 km/uur en deed daardoor een uur over het traject van 12 km. Oudewater had ook een station aan de spoorlijn Gouda - Utrecht, maar deze lag 3,5 km buiten de stad. De reizigers van en naar het station konden gebruik maken van een koets die regelmatig heen en weer reed. De weg was echter regelmatig zo slecht dat er takkenbossen meegenomen moesten worden om de ergste gaten te dichten. In 1904 nam de gemeenteraad daarom het besluit om langs het traject dat de koets reed een tramlijn aan te leggen. De lijn begon bij de stalhouderij die eerder ook de koetsritten verzorgde. Daarna liep de lijn dwars door het oude Oudewater en vervolgens door de polder naar het station. Voor het materieel werden drie trams overgenomen van de Gemeentetram Amsterdam. De onderstellen van deze trams moesten worden versmald. In Amsterdam hanteerden ze namelijk een spoorwijdte van 1422 mm en de tramlijn in Oudewater werd met een spoorwijdte van 1067 mm aangelegd. Augustus 1906 werd de lijn geopend. Vanaf het begin was deze tramlijn een groot succes. Precies een jaar later werd de stoomtramlijn naar Gouda opgeheven vanwege het afgenomen aantal reizigers. Vanaf 1923 werden de paarden vervangen door een tractor en nog weer later door een autobus. De autobus nam de tram mee als aanhanger als de capaciteit van de autobus te klein was.
De tramlijn hield stand tot 1932 toen het vervoer werd overgenomen door enkel autobussen (dit overigens slechts tot 1936, want toen werd het treinstation voor reizigersverkeer gesloten).
Ik ben nog aan het puzzelen op de precieze begrenzing van de modelbaan, maar duidelijk is al wel dat ik het trac?deel vanaf het stadhuis, via de Korte havenstraat en over de Markt wil gaan uitbeelden.
Een paar impressies:
urlhttp://www.inoudeansichten.nl/ansichten/showfull.php?photo=83066/url
urlhttp://www.inoudeansichten.nl/ansichten/showfull.php?photo=81132/url
urlhttp://www.inoudeansichten.nl/ansichten/showfull.php?photo=80900/url
urlhttp://www.inoudeansichten.nl/ansichten/showfull.php?photo=80882/url
Eerste uitdaging: bewegende paardenbenen!
Het idee is ontstaan na het zien van de fietser op de modelbaan "Hezelpoort 1927" van Loek Bronkhorst. http://www.youtube.com/watch?v=zrLZYbnoTLk.
Als basis gebruik ik een boerenwagen met twee paarden van Artitec (Artitec 38763) http://www.reynaulds.com/products/Artitec/38763.aspx
Het eerste been heb ik inmiddels scharnierend gemaakt, nu de anderen nog. Binnenkort plaats ik foto's.
Dag Aart,
inderdaad een uitdaging,en alles zal zelfbouw worden.Alvast veel succes met het project,en mischien te bewonderen op een tentoonstelling.
groeten eddy
Interessant project, Aart [8D] Ik volg zeker [;)]
Ik volg ook. Niet alleen voor de technische kant, die je hopelijk in het lang en breed zal tonen. De twee beentjes in Utrecht vond ik al een prachtmirakel. Maar de vier benen van het paard op een natuurlijke manier laten lopen, vraagt nog heel wat meer studeer- en knutselwerk.
Ook de 'ansichten' beloven juweeltjes op het gebied van scenery.
Je hebt er al zeker een ongeduldige toeschouwer bij !
ik volg zeker Aart... 'k weet niet hoog je de lat gaat leggen maar ik hoop hier iets bij te leren!
tijdje terug heb ik ook ge-experimenteerd met een H0-paard. Een poot laten scharnieren op ??n punt leek me te onnatuurlijk en twee scharnierpunten... tja, dat kon ik niet deftig aansturen door de houten stangen die naar de koets lopen... Moeilijkste punt is de overgang van de ene steunende poot naar de volgende. Als je dat niet doet moet het paard zweven en dat lijkt nergens op...
(2 poten op de grond > derde poot op de grond > ??n van de eerste weer omhoog > volgende poot op de grond)
citaat:
Geplaatst door Aart
In Amsterdam hanteerden ze namelijk een spoorwijdte van 1422 mm ....
Weet je dat zeker? Volgens mij rijden de trams in Amsterdam op normaalspoor en dat is 1435 mm.
Overigens wel een leuk project, een paardentram.
inderdaadeen knap project en scharnierende paardebenen, dat mag je wel eens uitleggen,
Jan
Hoi Aart,
Als het goed is spreken we mekaar volgende week, leuk dat je alvast goed van start bent gegaan met je project, ik zal dit zeker volgen, en meer dan genoeg uitdagingen lijkt me zo.
Groeten Michaël
citaat:
Geplaatst door janjozef
inderdaadeen knap project en scharnierende paardebenen, dat mag je wel eens uitleggen,
Jan
Het basisidee is ongeveer hetzelfde als dat van Loek Bronkhorst. Zie het youtubefilmpje in mijn tweede post.
citaat:
Geplaatst door Dirky
ik volg zeker Aart... 'k weet niet hoog je de lat gaat leggen maar ik hoop hier iets bij te leren!
tijdje terug heb ik ook ge-experimenteerd met een H0-paard. Een poot laten scharnieren op ??n punt leek me te onnatuurlijk en twee scharnierpunten... tja, dat kon ik niet deftig aansturen door de houten stangen die naar de koets lopen... Moeilijkste punt is de overgang van de ene steunende poot naar de volgende. Als je dat niet doet moet het paard zweven en dat lijkt nergens op...
(2 poten op de grond > derde poot op de grond > ??n van de eerste weer omhoog > volgende poot op de grond)
Voor mij ook een experiment, of ik het voor elkaar krijg om levensechte bewegingen te krijgen. Ik ben bang dat eventjes zweven van de poten niet helemaal te voorkomen zal zijn. Maar een paard met stijve poten die door een rijdend trammetje vooruit geduwd wordt, wil ik in ieder geval niet. Dan blaas ik dit project nog liever af.
citaat:
Geplaatst door Klaas Zondervan
citaat:
Geplaatst door Aart
In Amsterdam hanteerden ze namelijk een spoorwijdte van 1422 mm ....
Weet je dat zeker? Volgens mij rijden de trams in Amsterdam op normaalspoor en dat is 1435 mm.
Overigens wel een leuk project, een paardentram.
Mijn bron is: http://www.amsterdamsetrams.nl/paardentram/index.htm
citaat:
1875 het eerste jaar van de paardentram
Onder leiding van ir. A.L. van Gendt werden de eerste rails besteld. De spoorbreedte week af van de gebruikelijke 1435 mm, de breedte werd op 1422 mm gehouden.
Even verder gezocht http://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_spoorwijdten
citaat:
1422 mm, Amsterdamse tram tussen 1872 en 1906. Bij de elektrificatie werd het tramnet verbouwd naar normaalspoor.
Toen Oudewater dus in 1906 drie rijtuigen aanschafte van Amsterdam waren die dus met een onderstel voor spoorwijdte van 1422 mm.
Aart, dit is een heerlijk origineel en technisch uitdagend project. Ik wens je enorm veel succes met de ontwikkeling van je mechanische paard, En kijk met veel aandacht en nieuwsgierigheid uit naar je eerste probeersels.
(trouwens, hoe is die fietser gemaakt? Is daar technische informatie over?)
citaat:
Geplaatst door Michiel
Aart, dit is een heerlijk origineel en technisch uitdagend project. Ik wens je enorm veel succes met de ontwikkeling van je mechanische paard, En kijk met veel aandacht en nieuwsgierigheid uit naar je eerste probeersels.
(trouwens, hoe is die fietser gemaakt? Is daar technische informatie over?)
Zie youtubefilmpje in mijn tweede post. Als je goed kijkt kun je het zien. Ik heb de modelbaan ook live gezien. In het kort:
- fietser wordt met een magneetje (onder de baan) voortgetrokken.
- voor en achterwiel draaien niet
- fiets rijdt op twee doorzichtige schijfjes naast de benen
- trappers en benen zijn aan de draaiende doorzichtige schijfjes bevestigd en bewegen daardoor op en neer.
EDIT: hier nog een filmpje http://www.youtube.com/watch?v=MduOZjGMaaU
Nu je het zo hebt verteld, is die schijf net te nog zien op het filmpje. Maar het blijft een erg knap en schattig effect. Bedankt voor je uitleg. [;)]
citaat:
Geplaatst door Aart
[De spoorbreedte week af van de gebruikelijke 1435 mm, de breedte werd op 1422 mm gehouden.
1422 mm, Amsterdamse tram tussen 1872 en 1906. Bij de elektrificatie werd het tramnet verbouwd naar normaalspoor.
Aha, nooit geweten. Altijd gedacht dat het vanouds normaalspoor was.
Die 1422 mm is waarschijnlijk de oude spoorwijdte van Stephenson (4 voet en 8 inch). Daar is later een halve inch bijgekomen en daardoor hebben we nu 1435 mm.
Zoals beloofd een paar foto's. Het is behoorlijk priegelen. In eerste instantie had ik koperdraadjes uit een stukje electradraad gebruikt om de benen scharnierend te maken. Koper breekt echter als het vaker gebogen wordt. Vandaar dat ik nu de flexibele kunststof mantel van de draad gebruik.
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT0958.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT0962.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT0963.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT0960.jpg)
Inderdaad behoorlijk priegelwerk. In alle mogelijke betekenissen.
Lijkt een Airfix-paardje, wat het door het zachte plastic niet makkelijker zal maken om te boren en te lijmen.
Aart, alle respect voor deze onderneming. Het zal een enorme klus worden om het werkend te krijgen, maar wie niets probeert, heeft niets. Ik wens je enorm veel succes en doorzettingsvermorgen.
Ik heb voor een recent projectje op ??n plaats fosforbronzen strips gebruikt voor een dergelijke scharnier. Het voordeel van een stripje is dat het slechts in ??n richting buigt.
Misschien is het een idee om de scharnierpunten wat meer te laten overeenkomen met de werkelijke plaatsen van de gewrichten. Vooral de "billen" zou je kunnen uitsnijden, en als een schijfje om een as laten draaien. Dan heb je natuurlijk twee dergelijke paarden nodig als basismateriaal...
Het zijn maar idee?n, h?, je doet uiteraard zelf wat je wil [;)]
Ik wens je in elk geval veel succes ermee [^]
citaat:
Geplaatst door Gerolf
Ik heb voor een recent projectje op ??n plaats fosforbronzen strips gebruikt voor een dergelijke scharnier. Het voordeel van een stripje is dat het slechts in ??n richting buigt.
Bedankt, ga ik zeker eens naar kijken. Volgende week maar eens uitzoeken waar ik dat kan verkrijgen.
citaat:
Geplaatst door Gerolf
Misschien is het een idee om de scharnierpunten wat meer te laten overeenkomen met de werkelijke plaatsen van de gewrichten.
Ik heb hier de laatste tijd best wat onderzoek naar gedaan. De beweging van het paardenbeen is behoorlijk ingewikkeld en voor en achterbeen zijn ook nog eens verschillend. Eigenlijk zijn er 3 scharnierpunten. Het bovenste gewricht ligt behoorlijk hoog in het lijf. Dit draait echter slechts een klein beetje. Het tweede gewricht ligt praktisch op de overgang van het lijf naar het been. Ik verwaarloos het bovenste gewricht en vang de volledige beweging op in de onderste twee gewrichten. Hieronder een aantal plaatjes die dit verhaal verduidelijken.
Aardig plaatje van //www.manegeterneuzen.nl
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/paard-mens.jpg)
De beweging van de paardenbenen ten opzichte van het paard:
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/lopendpaard.png)
Het been beweegt dus niet in een cirkel ten opzichte van het paardenlijf, maar in een afgeplatte ovaal.
De beweging van een voorbeen ten opzichte van stilstaande toeschouwer:
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/paardebenen.png)
Deze beweging is dus goed na te bootsen door het paardenbeen in model aan een draaiend rond schijfje te laten bewegen. Het moeilijke is echter dat dit schijfje voor een natuurgetrouwe beweging niet aan het paardenlijf bevestigd kan worden (zie figuur twee plaatjes hierboven). Daarnaast beweegt een paard zijn benen in een speciaal ritme. Hieronder een plaatje dat ik op //www.paardenpc.nl vond.
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/stap.jpg)
Hoe ik dit precies ga oplossen weet ik nog niet. Mogelijk zal ik hier een compromis moeten doen. Sowieso denk ik dat ik even wat proefstukjes op een wat grotere schaal ga maken, voordat ik verder ga priegelen.
Uittesten op een grotere schaal is zeker een goed idee. Mijn eerste idee was een stangensysteem in de buik van het paard, maar wieltjes zijn inderdaad eenvoudiger.
In verband met mijn andere bezigheden voor werk en gezin gaat het modelbouwen niet zo snel als bij sommige anderen hier op het forum. Toch knutsel ik er zo af en toe wat aan. De paardenbenen wil ik toch laten scharnieren met fosforbronzen stripjes. Binnenkort hoop ik die binnen te krijgen.
Ondertussen heb ik gisteren de tekening van de binnenstad op schaal kunnen bemachtigen (zie onder sporenplannen http://www.modelspoormagazine.be/newforum/topic.asp?TOPIC_ID=12595). Deze week wil ik een maquette maken en starten met het op schaal uittekenen van gevels.
Verder een vraag aan het forum voor tips voor het trammetje. Weten jullie hiervoor een geschikt model om om te bouwen?
http://www.inoudeansichten.nl/ansichten/showfull.php?photo=80900
http://www.inoudeansichten.nl/ansichten/showfull.php?photo=80882
De tram zoals die in Amsterdam reed:
(http://www.amsterdamsetrams.nl/images/paardentram/00reclame.jpg)
De enige overgebleven paardentram van Amsterdam (museum RET)
(http://www.amsterdamsetrams.nl/images/paardentram/64_1.jpg)
(http://www.amsterdamsetrams.nl/images/paardentram/64_2.jpg)
(http://www.amsterdamsetrams.nl/images/paardentram/64_3.jpg)
Dat wordt scratchbuilden, vrees ik. Of misschien eens bij Amerikaanse fabrikanten gaan kijken ?
Terwijl ik op zoek ben naar informatie en materialen heb ik niet helemaal stilgezeten. Hierbij even een update van de afgelopen weken.
De suggestie van Gerolf om de scharnierpunten van de paardepoten iets hoger in het lichaam te plaatsen, liet me niet los. Een middagje knutselen gaf al een leuk resultaat en ik had er niet twee paardjes voor nodig zoals Gerolf dacht[:)]. Inmiddels zijn ze scharnierend bevestigd en wachten we nog op het fosforbrons voor de onderbenen.
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT0989.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT0990.jpg)
Verder heb ik met wat resten MDF een maquette in elkaar gezet. Met wat foto's uit google streetview heb ik er wat gevels opgezet om te kijken hoe het beeld wordt en hoe zichtlijnen uitvallen. Hoewel het ook op tekening wel te zien is, maakt de maquette het toch een stuk makkelijker om te bepalen wat voor de toeschouwers zichtbaar wordt en wat niet. Verder heb ik besloten om ??n straatje een iets andere hoek te geven dan in werkelijkheid. Daardoor kan de toeschouwer niet de straat inkijken en heb ik geen viewblock nodig.
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1078.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1082.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1083.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1088.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1089.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1094.jpg)
Vervolgens ben ik de afgelopen dagen begonnen aan ??n van de gevels op de markt. Van de gevel heb ik een oude prent op internet gevonden.
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/990.jpg)
Dezelfde gevel anno nu.
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/Nu.png)
Met wat handigheidjes in Powerpoint het perspectief gecorrigeerd en de foto precies op maat overgetekend:
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/Tekening.png)
Vervolgens met de methode van Ton Trip (zie MSM 96) een gevel van balsa en gips gemaakt. De laatste foto toont de situatie van dit moment. De komende avonden voegen krassen, kozijntjes maken etc.
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1103.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1105.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1107.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1109.jpg)
(http://i1094.photobucket.com/albums/i447/avanhell/PICT1115.jpg)
Tot de volgende keer.
Groet,
Aart
Hallo, Aart !
Jij bent echt wel goed op weg, zeg !
Ga je de stenen in de muur krassen? Langdurig werkje!
En hoe je dat paard aan de gang gaat krijgen: groot raadsel.
Dit blijf ik volgen. Het is de moeite !
Hoi Aart,
Dat ziet er allemaal degelijk uit, leuk hoe je alvast de gevel hebt gemaakt, ben erg benieuwd naar het vervolg.
Groeten Michael
Leuk, dat paardje, Aart [8D]
Zulke gevels zou ik personlijk uit styreen maken. Kwestie van voorkeur, waarschijnlijk. Ik word misschien overtuigd door het resultaat [:I]
Een vraagje (dat ik elders ook vaak stel [|)]) - Is het mogelijk iets kleinere foto's te plaatsen? 800 pixels breed is een mooi streven [;)]
Hallo Aart,
Een ambitieus project. Beweging in figuren en/of dieren krijgen is steeds een uitdaging, maar ik blijf dit zeker volgen. veel succes met je verdere ontwikkeling van je plan en veel geduld.
Wim
citaat:
Geplaatst door Gerolf
Zulke gevels zou ik personlijk uit styreen maken. Kwestie van voorkeur, waarschijnlijk. Ik word misschien overtuigd door het resultaat [:I]
Volgende gevel (zelfde stijl) ga ik ook eens in styreen proberen. Tot nu toe vooral modelbouw met hout gedaan, dus probeer ik beide technieken uit.
citaat:
Een vraagje (dat ik elders ook vaak stel [|)]) - Is het mogelijk iets kleinere foto's te plaatsen? 800 pixels breed is een mooi streven [;)]
Als ik ze verklein in photobucket, gebeurd er hier niets [:0]
Ik blijf proberen.
Ha Aart, ik kom te weinig op MSM forum, ik zie je projectje voor het eerst. Mooi zo'n thema als Oudewater, kleinschalig ?n een beetje stedelijk. Ik heb heel wat ervaring in gebouwen op schaal en styreen, bovendien ben ik architect van beroep, dus als je vragen hebt. Ken je trouwens het smalspoorbaantje van Martintje (lid hier)? Die lijkt erg veel op jouw opzet.
Succes verder, groeten Gert
PS: zie ik het goed dat we dezelfde krant lezen....?
citaat:
Geplaatst door arkema
Ha Aart, ik kom te weinig op MSM forum, ik zie je projectje voor het eerst. Mooi zo'n thema als Oudewater, kleinschalig ?n een beetje stedelijk. Ik heb heel wat ervaring in gebouwen op schaal en styreen, bovendien ben ik architect van beroep, dus als je vragen hebt. Ken je trouwens het smalspoorbaantje van Martintje (lid hier)? Die lijkt erg veel op jouw opzet.
Succes verder, groeten Gert
PS: zie ik het goed dat we dezelfde krant lezen....?
Hoi Gert,
Bedankt voor je reactie. Ik ben ook al een tijdje stil op dit forum. Mijn werk is momenteel erg druk. ?k Ben wel af en toe bezig met kleine projectjes voor de modelbaan.
Momenteel heb ik die gevel in gips en in styreen. Met beide technieken zit ik momenteel even op een dood punt. Met styreen is het lastig om alle steentjes netjes in te krassen. Ik heb al verschillende proefstukjes gemaakt, maar het lukt me nog niet om mooi metselwerk te krijgen dat naar mijn zin is. Misschien eens een goede kraspen kopen.
Met gips lukt dat veel beter, maar bij gips zitten de problemen in de sierlijstjes. Ik denk er over om daar een malletje voor te maken en die apart te gieten.
De techniek van Martintje voor zijn straatspoor had ik al een keer van hem gezien via het forum. Zijn trambaan ken ik echter niet. Weet je of die ergens te zien is.
PS. Goede modelbouwers letten op details:-). Maar nee, die krant lag daar niet omdat ik abonnee ben. Ik lees het RD. Die ND heb ik van een collega gekregen omdat er een artikel in stond dat ik graag wilde lezen.
Dag Aart, als je ??n van de laatste Modelspoormagazine's openslaat heb je Martintje z'n smalspoorprojectje uit en te na onder ogen. Wil je meer zien; binnenkort (10/11 december 2011) is er een modelspoorbeurs in Rijswijk, daar staat-ie ook.
Behalve Martintje zelf staan daar nog een stel bouwers waar je je licht uitgebreid kunt opsteken over modelbouwtechnieken. Ik ben er ook, maar alleen de zaterdag, op de zondag heb ik andere prioriteiten.
Kortom, wees welkom, ik leg je graag ??n en ander uit en anders is er nog wel iemand die je uitleg kan geven.