Modelspoormagazine forum

Modelspoor, praktijk => Algemene praktijkvragen => Topic gestart door: deurenkletser op 14 maart 2010, 14:30:39 PM

Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 14 maart 2010, 14:30:39 PM
Ik ben momenteel bezig met het inbouwen van verlichting in alle rijtuigen en stellen. Een hele klus, want elk rijtuig moet aparte stroomvoorziening krijgen (8 contactpunten).

Momenteel heb ik de LSM I5Bc rijtuigen voorzien van digirails verlichting (80010 - warmwit met decoder). Ze knipperen nogal snel vandaar de aparte stroomafname en de elco)

Nu wil ik ook mijn M2's en bordeaux M4'en van verlichting voorzien. Maar is warmwit de juiste? Bij M4 denk ik wel, maar bij M2 was de verlichting toch met gele peertjes, of vergis ik mij en hingen daar al TL lampen in? Of was dat pas vanaf hun bordeaux tint?

Graag wat hulp van experten, want ik heb spijtig genoeg maar een paar keer in M2's gezeten toen ze nog rollende dienst deden en was te klein om het me nu te herinneren.

Dus voor de M2's: warmwitte of gele leds?
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: itchy op 14 maart 2010, 16:27:35 PM
Zou ik ook wel willen weten!  In Bressoux staan nog enkele M2 rijtuigen (bordeaux) maar deze zijn verschrikkelijk verminkt (interieur uitgebroken, hele stukken zijwand weggesneden met een snijbrander,...), heb er vorige maand toen ik er was, niet aan gedacht om op de verlichting te letten.  Maar veel zal er toch niet meer van terug te vinden zijn. Ik zou gokken op gele.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 15 maart 2010, 18:15:31 PM
Bedankt voor je antwoord Itchy.

Iemand anders die het misschien wel zeker weet?
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 16 maart 2010, 08:39:29 AM
"gele peertjes" geven geen geel licht, maar warm-wit. TL's gaven - zeker vroeger - een koud-wit licht.
Ik zou met andere woorden kiezen voor de warmwitte [;)]
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 16 maart 2010, 10:25:10 AM
Bedankt, dan neem ik gewoon digirails strips voor de M2's.

Eigenlijk kan dan voor elk materieel de warmwitte led's gebruikt worden, behalve voor oude TL lampen, koudwitte led's.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: rixke rail op 16 maart 2010, 21:30:29 PM
Davy,
hier al even gecheckt ?

http://www.tassignon.be/trains/Rixke/materiel/materiel_12.htm


Edit op 18-03-2010
Modelspoorse groeten,
Eric.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 19 maart 2010, 12:41:10 PM
Dag Eric,

Bedankt voor deze handige artikels. Heb ook even de rest van je site bekeken. Knap hoor, bedankt. Zeer interessant materiaal. Fijn dat je er wat tijd in hebt willen steken.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Peter op 19 maart 2010, 12:57:32 PM
Voor goede binnenverlichtingsets moet je eens op onderstaande website kijken. Veeeeeeel goedkoper dan wat de meeste 'merken' vragen en toch heb je daar een ruime keuze en ook een uitstekende service

http://www.hufing-tronic.de/
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 20 maart 2010, 01:14:11 AM
Ziet er ook nog gelikt uit. Nu zijn de digi's niet goedkoop (22 euro/stuk). Maar er zit wel een decoder op en da's gemakkelijk (eindseinen laatste rijtuig).

Als ik deze zou nemen, wat wel ongeveer 14 euro goedkoper uitkomt per rijtuig, is het bijvoorbeeld mogelijk (indien vaste rijtuigstam), om een rijtuig te voorzien met digirail strip incl. decoder en de rest op die decoder aan te sluiten? Helaas reikt men kennis niet zo ver.

Ik veronderstel dat ik stroomvoerende kortkoppelingen nodig ga hebben en die kosten ook weer 5 ? per twee.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Klaas Zondervan op 20 maart 2010, 09:43:53 AM
Het hangt er maar vanaf of de decoder op zo'n Digirail strip de extra belasting aankan. Anders moet je er een versterkertje tussen zetten.
Stroomvoerende koppelingen kosten weliswaar geld, maar je bespaart de stroomafname op de andere rijtuigen.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 28 maart 2010, 12:58:21 PM
Ik heb nu een LED strip gehaald die ik zelf kan knippen om de 5 cm voor in mijn Thalys van Mehano

Nu moet er op deze strip 12V staan, volgens de strip toch.

Mijn baan is 2-rail digitaal. In de Thalys zit een decoder (Lokpilot V3), de Aux1 wordt gebruikt voor de binnenverlichting van 4 rijtuigen, de andere 4 worden gevoed door een functiedecoder in de andere kopwagen.

Is die 12V strip een probleem voor de decoder? Komt daar niet 16V uit, of kan dat geen kwaad en gewoon de lichten dimmen via de decoder?

Ik heb hier nog wel zenerdiodes liggen van 12V, moeten die missschien tussen de decoder en de strip of hoeft dit niet?

Graag jullie hulp, ik wil mijn strip/decoder niet naar de eeuwige jachtvelden sturen.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 28 maart 2010, 15:19:46 PM
citaat:
Geplaatst door deurenkletser

Is die 12V strip een probleem voor de decoder? Komt daar niet 16V uit, of kan dat geen kwaad en gewoon de lichten dimmen via de decoder?
Ik vermoed dat dit geen probleem geeft, en dat dimmen via de decoder prima is.
Een schema van de strip kan dit uitsluiten.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 28 maart 2010, 16:14:44 PM
Heb hem aangesloten maar ik begrijp iets niet

Wanneer ik met een multimeter de uitgang van de AUX2 meet kom ik op 20V. Vervolgens "dim" ik de CV117 naar 8 en wordt dit +/- 11V.

Geen probleem dus wanneer ik de strip aansluit. Heb hem aangesloten, maar de lichten branden v??l te fel. Blijkbaar werkt het dimmen niet.

Ook maakt de decoder een zoemend geluid zodra ik de verlichting instel om te dimmen. Ook de front/eind verlichting kan niet gedimd worden. Ik kan wel programmeren maar de uitvoer blijft hetzelfde: een gezoem maar geen dimming.

Een schema heb ik niet, ik heb de strip zo kant en klaar gekocht. LED's staan per 3 in serie.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 28 maart 2010, 16:19:14 PM
Dat zoemen komt omdat het dimmen werkt met een puls-pauze-modulatie (afwisselend wel en niet de volle stroom door de leds). De inwendige "schakelaar" van je decoder gaat zeer snel aan en uit, en zoemt.

Je multimeter geeft een vertekend beeld. Nog een stuk verder dimmen geeft waarschijnlijk wel een goed effect.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 28 maart 2010, 16:34:07 PM
OK, gelukkig dus normaal, ben blij dat er niets verkeerd is.

Nu heb ik nog een vraag Gerolf, ik weet dat de decoder uitgang max 250mA kan leveren.

Ik heb ledstrips van 3 LED's per 5 cm. Zo'n 4 rijtuigen thalys komt op totaal voor 39 LED's. Is dat een probleem? Valt dat uit te rekenen met de gekende formule  I = P / U?
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 28 maart 2010, 17:40:12 PM
Drie leds in serie, zei je. Dan moet je nog weten hoe groot de serieweerstand is om te weten hooeveel stroom zo'n triootje afneemt.

Het is "I = U/R" wat je moet hebben, met U=20-(3x3)volt voor de warmwitte leds
Dus 11volt, gedeeld door je weerstandswaarde, geeft de stroom door ??n trio. 39 leds zijn 13 trio's, dus 13 maal de berekende stroom is je totaal.
Afronden naar boven geeft je een veiligheidsmarge.

In plaats van de zaak verder te dimmen kan je misschien beter een extra serieweerstand per trio toevoegen. Dat bespaart meteen wat stroomverbruik.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 28 maart 2010, 18:13:13 PM
Ja, 3 led's in serie.

Per serie is er op de strip ??n weerstand te zien. Die heeft geen kleurcode, maar er staat "151" op.

Goh, zo'n extra weerstand plaatsen is denk ik niet simpel, de strip is afgeschermd en enkel de aansluitpunten zijn zichtbaar. Ziehier een afbeelding. Kwaliteit is niet zo goed, maar mijn camera is stuk.

(http://home.euphonynet.be/dvd/strip.jpg)
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 28 maart 2010, 18:32:00 PM
151 staat voor 150 ohm. Dat wil zeggen dat er bij 20v (ongedimd) zo'n 70mA door elk triootje gaat. Dat is v???l (teveel voor de leds!!!)
Bij 12v voedingsspanning wordt dit 20mA, een "normaal" maximum.

Je MOET serieweerstanden extra per strip plaatsen (tussen je "+" en je aansluitdraad" is het makkelijkst), minstens 470 ohm groot.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 28 maart 2010, 18:38:25 PM
Ik vond al dat ze zo fel branden bij ongedimd.

Bedankt voor de tips.

Maar dus gewoon dimmen is onvoldoende (zodat ik 11V haal)? Of een zenerdiode van 12V plaatsen is ook niet genoeg?

Moet het een weerstand per 3 Led's zijn of per afgenkipte strip?

De strip vertrekt bij het 1ste Thalys rijtuig en dan tot aan het 4de door.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 28 maart 2010, 20:16:31 PM
Een zener gaat nooit dat vermogen kunnen verwerken, denk ik.

Je kan trouwens eens proberen om telkens twee stukken van drie leds in serie te plaatsen, dan heb je geen extra weerstanden nodig.
Dan krijgen de led-trio's elk 10 volt, en misschien is dat genoeg.

Indien dat niet lukt: Een weerstand van (minstens) 470 ohm per drie leds.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 28 maart 2010, 20:27:21 PM
Fijn dat je er zoveel tijd wil in steken Gerolf, je hebt me al goed geholpen.

Nu dacht ik eraan de huidige los te solderen en te vervangen door eentje van bvb 680 Ohm, dat zou dus ook mogelijk zijn veronderstel ik? Die komt dan gewoon in serie te staan tussen Led 2 & 3.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 28 maart 2010, 21:09:04 PM
Dat kan natuurlijk ook. Maar zo'n smd'tje solderen is niet zo eenvoudig. Ik heb geen idee hoe "kunstig" je met de bout bent [;)]
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 28 maart 2010, 21:42:17 PM
Dat zal wel lukken, ik heb hem toch los gekregen. Ik steek een gewone in de plaats. Ik ga ze morgen halen en ermee aan de slag.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 29 maart 2010, 19:59:35 PM
Voila, SMD weerstand eruit geknipt. Die van 680 Ohm in de plaats. De strip brandt nog altijd redelijk fel, maar dit moet voldoende zijn zeker?

Als ik nu een weerstand van 470 Ohm plaats, tussen decoder en de + pool merk ik een v??l groter verschil. De LED's zijn dan een pak minder fel. Maar mag dit, of mag dit niet? Dus die weerstand staat voor de parallel aftakking naar de SMD Led's (die steeds per 3 in serie staan met een weerstand van 680 Ohm)
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 29 maart 2010, 20:52:07 PM
Nu die 680 ohm er in zit kan je met je decoder gaan dimmen "naar smaak".
Indien je vindt dat ook die waarde nog te klein is (teveel licht), kan je alle weerstanden vervangen door 1k of 1k8 of ...
Hoe groter de serieweerstand, hoe meer er door ??n decoder kan aangestuurd worden. 680 resulteert in zo'n 16m,A x13 is dat nog altijd ruim 200mA, en dus dicht bij je maximum van 250 [;)]
Dit is een evenwichtsoefening (dus: experimenteren). Het doel is voldoende licht, maar toch niet teveel stroom.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 29 maart 2010, 21:28:02 PM
OK, maar ik zit er toch nog onder en da's de bedoeling.

Mag ik eventeel ook 1 weerstand plaatsen (vb 470 Ohm) voor de hele strip? Alle LED's gaan dan minder fel schijnen, maar resulteert dit ook in een daling van de mA of mag dit niet (overbelasting? - zie vorige post)
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 29 maart 2010, 22:50:27 PM
Een extra weerstand voor de hele strip kan absoluut geen kwaad, maar let er op dat die niet te warm wordt. 470 Ohm bij enkele tientallen mA lijkt me onschuldig.
Ik ben niet verantwoordelijk voor smeltende daken [;)]
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 30 maart 2010, 11:43:54 AM
Hey Gerolf,

Uiteindelijk toch die weerstand weggelaten, blijkbaar had het te weinig effect toen hij achter de decoder stond.

Nu heb ik nog een vraagje voor jou. Ik zou graag een buffereleco (condenstator) plaatsen om het knippereffect tegen te gaan, het treedt nogal snel op bij mijn thalys. Waar moet deze geplaatst worden als zo'n strip op een decoder hangt?
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 30 maart 2010, 16:05:46 PM
Dat knipperen komt door je stroomafname, vermoed ik ?

Ik vrees dat een elco niet veel zin heeft:
- voor je decoder geplaatst is dit zinloos, misschien zelfs vervelend voor je digitaal signaal (vraag dat aan de digitale mensen op dit forum)
- achter je decoder zal die het dimmen teniet doen, en mogelijk teveel belasting geven aan je decoder-uitgang.

Stroomafname verbeteren is de enige optie, denk ik.
Gebruik stroomvoerende koppelingen, of bij een vaste stam (zoals een thalys) kan je ook draad trekken doorheen je treinstel.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 30 maart 2010, 19:59:10 PM
De draden lopen al door het hele stel. De koplichten branden vast en de trein rijdt ook goed, alleen de binnenverlichting knippert af en toe. Ik zal me eens bevragen bij de digitale kenners.

Eventueel een extra stroomafname voorzien.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: Gerolf op 30 maart 2010, 20:18:37 PM
Als je koplampen vast branden, heb je geen stroomafnameprobleem (of daar moest wel een elcootje zitten)
Ergens een los draadje naar je binnenverlichting?
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 31 maart 2010, 23:35:53 PM
Nu heb ik er goed opgelet en ook de lampjes knipperen lichtjes, dit valt echter niet echt op omdat ze niet zo fel zijn. Ik ga de stroomafname dus moeten verbeteren.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 30 augustus 2010, 13:46:55 PM
De Thalys is inmiddels af.

Nu had ik graag geweten of iemand ervaring heeft met de ledbars van Brelec. Die zouden een gelijkmatige lichtverdeling geven en ook geen puntjes laten zien in de ramen (iets wat bij de Thalys nu bvb wel opvalt). Weet iemand of deze interessant zijn, qua prijs is er niet zo veel verschil. Geven ze ook evenveel licht? Ik heb nog nergens een afbeelding gezien met deze bars in rijtuigen.
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: doomslu op 30 augustus 2010, 18:41:45 PM
Als je kan wachten tot in Mechelen dan kan je het met eigen ogen aanschouwen. [;)]
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: L YPM5102 op 21 september 2010, 20:02:42 PM
De rijtuigen M2 van de NMBS waren vanaf de datum van constructie voorzien van TL lampen meer bepaald lampen van 15 Watt.In de 2? klasse waren het armaturen van 1 lamp per afdeling en in 1?klas 2 lampen per afdeling
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 13 oktober 2010, 21:24:46 PM
Inmiddels toch een aantal ledbars besteld. Mooi resultaat, alleen het wegwerken vraagt wat werk. Eerst doe ik de ICR Benelux (2 rijtuigen nemen stroom op, de rest gaat via stroomvoerende koppelingen).
Titel: welke verlichting inbouwen
Bericht door: deurenkletser op 15 november 2010, 13:46:30 PM
De hele Benelux stam (6HV) is nu uitgerust met Ledbar verlichting. Uiteindelijk maar 1 rijtuig voor stroomafname gebruikt omdat dit in de toekomst ook door het stuurrijtuig zal gebeuren (LS zal dit wel van stroomafname voorzien veronderstel ik).

Het was wat werk, maar alle kabeltjes kunnen mooi weggewerkt worden, enkel in het interieur moest wat geknipt worden in wanden, maar niets drastisch. Resultaat is een mooie gelijkmatige verlichting die niet knippert, zelfs niet op mijn testbaan met ?berslechte Mehano/Lima rails.

De kleur die ik genomen heb is Warmwit. Brelec heeft ook gele (gloeilamp) en moderne TL verlichting, deze zijn iets duurder.
Is deze kleur volgens jullie realistisch? Preisertjes zijn besteld, die komen er later in.

De volgende set rijtuigen die ik zo wil uitrusten zijn de I11 rijtuigen (decoder + stroomafname in stuurrijtuig + extra rijtuig voor bijvoorbeeld INT's zonder stuurrijtuig)

(http://davygijbels.com/Benelux.jpg)